در دنیای رقابتی امروز که دو فاکتور "زمان" و "کیفیت" از عوامل مورد توجه در اجرای پروژه های صنعتی می­ باشند؛ اهمیت انجام تست­ های آزمایشگاهی بر کسی پوشیده نیست. این میزان اهمیت در صنعت ساختمان و بتن با توجه به حساسیت این صنعت که در ارتباط مستقیم با شرایط  ایمنی- رفاهی زندگی بشر می ­باشد؛

سهم ویژه ای دارد. به گونه ای که در طی سالیان اخیر کمتر کارخانه تولیدکننده بتن را می ­توان یافت که در ساختار خود آزمایشگاه بتن را نگنجانده باشد. ضمن اینکه مصرف کنندگان بتن نیز ترجیح می­ دهند که بتن مورد نیاز پروژه های خود را از کارخانجاتی تهیه کنند که به لحاظ دارا بودن شرایط آزمایشگاهی و استانداردها از اعتبار بیشتری برخوردار باشند. زیرا آنچه که در آزمایشگاه بتن اتفاق می­ افتد، بیش از آنکه صرفا جنبه آزمایشگاهی داشته باشد؛ جنبه کنترلی و پیشگیری کننده دارد. نتایج آزمایشات انجام شده در آزمایشگاه بتن معیار و ملاک قابل اعتمادی در سنجش میزان کیفیت بتن تولید و اجرا شده می­ باشند.

1-انواع آزمایشات بتن

در یک نگاه کلی می­ توان آزمایشات انجام شده بر روی بتن را با توجه به زمان گیرش به دو گروه تقسیم کرد:

• 1- آزمایشات انجام شده بر روی بتن تازه که از معروفترین آنها آزمایش اسلامپ و تعیین درصد هوای بتن است.
• 2- آزمایشات انجام شده بر روی بتن سخت شده که از اهمیت بیشتری برخوردارند و در ادامه به آنها پرداخته می­ شود. 

به طور کلی دو نوع آزمایش مخرب و غیر مخرب بر روی بتن سخت شده صورت می­ گیرد.                                           

در آزمایش­ های مخرب، نمونه بتن پس از اجرای آزمایش تخریب شده و  دیگر نمی ­توان بتن را مورد استفاده قرار داد. آزمایش مقاومت فشاری و کششی از این دسته­ اند. در آزمایش­ های غیرمخرب، نمونه پس از اجرای آزمایش تخریب نمی­ شود و می­ توان آن را بارها مورد آزمایش قرار داد. با این آزمایش­ها همچنین می­ توان بتن را در محل، آزمایش کرد. آزمایش التراسونیک و چکش اشمیت از این دسته­ اند. باید توجه داشت که آزمایش­ های غیر مخرب هیچ گاه نمی­ توانند مبنای رد یا قبولی بتن باشند؛ ولی از نظر ارزیابی و مقایسه بتن مفید می­ باشند.

2-اولویت بندی آزمایش ها

با توجه به کاربرد بتن، آزمایشی که از اولویت ویژه برخوردار است؛ متفاوت می­ باشد؛ به عنوان نمونه:

1. آزمایش اسلامپ جهت بررسی رفتار بتن در حالت تازه مناسب است.
2. آزمایش مقاومت فشاری می­ تواند معرف تقریبا تمام ویژگیهای دیگر بتن به غیر از جمع شدگی و وارفتگی بتن باشد.
3. آزمایش مقاومت خمشی به خصوص در مورد رویه های بتنی راه و فرودگاه حایز اهمیت است.
4. آزمایش مقاومت کششی در مورد رویه ها و اعضایی که ترک خوردگی در آنها مسئله ساز است؛ از قبیل منابع آب و سدها و نیروگاه های هسته ای و غیره، مورد استفاده قرار می ­گیرد.

5. آزمایش نفوذپذیری در منابع نگه داری مایعات و جایی که بتن در مجاورت محیط خورنده قرار دارد، بکار می رود.
6. مقاومت به یخبندان یا تحلیل در سولفات سدیم برای مناطقی که بتن در آنها ممکن است به طور متوالی دچار سیکل های یخبندان و ذوب شود؛ ضروری است.

3-سازمان ها و استانداردهای مرجع

هنگامي كه يك مهندس طرح اختلاط بتن را طراحی می­ کند، در واقع خواسته ­هاي كارفرما را به بتن ديكته مي­ كند و يا هنگامي كه كارفرما به دادگاه مراجعه مي­­ کند، در واقع خواسته هاي برآورده نشده خود را طلب مي ­نمايد. تنها راه ممكن براي تعيين مطابقت مشخصات بتن با ملزومات خواسته شده، انجام آزمايش با استفاده از يك روش استاندارد و مورد پذيرش عموم است .به همین دلیل، تمامی آزمایشات بر اساس دستورالعمل هایی که مورد توافق متخصصین صنعت بتن هستند؛ انجام می ­شود. این توافق در سطوح مختلف و در قالب ضوابط سازمانها و استانداردهای جهانی، بین المللی و منطقه ای منتشر شده و در آزمایشگاهها مورد استفاده قرار می­ گیرد.

مهمترین مراجع استانداردهای بتن عبارتند از:

1. استانداردهای ارایه شده از سوی انجمن آزمایش و مصالح آمریکا(ASTM)
2. استانداردهای ارایه شده از سوی کمیته استاندارد سازی اروپا(BS-EN)
3. استانداردهای ارایه شده از سوی کمیته استاندارد سازی آلمان(DIN)
4. استانداردهای منتشر شده از سوی سازمان استاندارد ملی ایران(ISIRI)